Köpekte normal doğum ve güç doğum yönetimi

Doğum sırasında aranan bir sahiple konuşurken en zor iş, "bekleyin" ile "hemen gelin" arasındaki çizgiyi doğru çizmektir. Erken müdahale gereksiz cerrahi üretir; geç kalmak yavruları ve bazen anneyi kaybettirir.

Bu yazı, o çizgiyi belirleyen ölçütleri topluyor. Önce normalin ne olduğunu bilmek gerekir — çünkü distosi tanımı, normalden sapmadır.

Doğumdan önce bilinmesi gerekenler

Çiftleşme tarihi doğum tarihini vermez. Köpekte gebelik süresi çiftleşmeden itibaren elli sekiz ilâ altmış sekiz gün arasında değişir, çünkü spermatozoa dişi genital kanalında günlerce canlı kalabilir. Güvenilir olan, ovulasyondan itibaren yaklaşık altmış üç gündür; bu da ancak progesteron takibi yapılmışsa bilinir.

Bu ayrım pratikte önemlidir: "bugün altmış beşinci gün" diyen bir sahip, çiftleşmeyi esas alıyorsa henüz gecikmiş olmayabilir.

Rektal ısı düşüşü doğuma yaklaşıldığının işaretidir; doğumdan yaklaşık on iki-yirmi dört saat önce belirgin bir düşüş görülür. Sahibin son günlerde günde iki kez ölçüm yapması, doğumun ne zaman başlayacağını kestirmeye yardımcı olur.

Doğum öncesi radyografi yavru sayısını gösterir ve bu bilgi paha biçilmezdir. Doğum bittiğinde içeride yavru kalıp kalmadığını bilmenin başka güvenilir yolu yoktur.

Doğumun üç evresi

Birinci evre — Uterus kasılmaları başlamıştır ama dışarıdan ıkınma görülmez. Köpek huzursuzdur, yuva yapar, soluk soluğa kalır, iştahı kesilir, kusabilir. Altı ilâ on iki saat sürer, ilk doğumunu yapan köpeklerde daha uzun olabilir.

İkinci evre — Karın kaslarıyla ıkınma başlar ve yavrular doğar. Yavrular arasında birkaç dakikadan iki saate kadar değişen aralıklar olabilir.

Üçüncü evre — Plasentaların atılması. İkinci evre ile iç içe geçer; genellikle her yavrudan sonra kendi plasentası gelir.

Ne zaman müdahale

Distosi tanısı için ezberlenmesi gereken ölçütler şunlardır. Bunlardan biri varsa hasta görülmelidir:

• Rektal ısı düşüşünden sonra yirmi dört saat geçtiği halde doğum başlamamışsa